Graszoden leggen
Wij leggen het stap-voor-stap uit
Graszoden leggen kan bijna het hele jaar door, zolang het niet vriest en de grond niet doorweekt is. Het echte werk zit in de voorbereiding: maak de ondergrond los, vlak en stevig, verwerk de zoden binnen 48 uur na levering en sproei direct en ruim. Na ongeveer twee weken is je gazon vastgegroeid en kun je erop lopen.
Is zelf graszoden leggen moeilijk?
Nee. Het leggen zelf is eerlijk gezegd het makkelijkste deel van de klus: uitrollen, aansluiten, aandrukken. Waar het in de praktijk misgaat, is bijna altijd de voorbereiding of het water geven. Een ondergrond die niet vlak en stevig is, blijft je jaren dwarszitten, en zoden die de eerste weken te weinig water krijgen, drogen uit voordat ze kunnen wortelen.
Zelf graszoden leggen is dus goed te doen, ook als je nog nooit een gazon hebt aangelegd. Reken voor een gemiddelde tuin op een dagje werk, inclusief spitten en egaliseren. Wij kweken sinds 1948 graszoden en zien elke week hetzelfde: wie de voorbereiding serieus neemt, heeft twee weken later een gazon waar niets meer aan te zien is. Benieuwd waar je zoden vandaan komen? Bekijk dan eens ons productieproces.
Wat heb je nodig om graszoden te leggen?
De benodigdheden op een rij
Voor het leggen van grasmatten heb je geen speciaal gereedschap nodig. Met dit lijstje kom je er:
- Spade, of een graszodensnijder als je een oude grasmat verwijdert
- Hark en kruiwagen
- Scherp mes, een oud broodmes werkt prima
- Lange, rechte plank om te egaliseren
- DCM aanlegmeststof (zit standaard bij je bestelling)
- Tuinslang of sproeier
En een wals? Die vraag krijgen we vaak, en het antwoord is geruststellend: niet nodig. De grond druk je net zo goed aan door hem voetje voor voetje aan te lopen, en na het leggen druk je de zoden aan met de achterkant van de hark of door er een plank op te leggen en daaroverheen te lopen. Graszoden leggen zonder wals gaat dus prima; huur er alleen een als je een heel groot oppervlak tegelijk aanpakt.
Wanneer graszoden leggen?
De beste periode per seizoen
De hoofdregel is simpel: graszoden leggen kan het hele jaar door, behalve op bevroren of doorweekte grond. Wanneer je graszoden legt, hangt dus minder af van de kalender dan veel mensen denken. Elk seizoen heeft wel zijn eigen aandachtspunt.
Graszoden leggen in het voorjaar (maart t/m mei)
De populairste periode. De grond warmt op, de zoden groeien vlot vast en je gazon is voor de zomer belastbaar. Houd bij een droog voorjaar de sproeier bij de hand.
Graszoden leggen in de zomer (juni t/m augustus)
Kan prima, maar sproeien is dan geen optie meer, het is een must. Leg de zoden bij voorkeur ‘s ochtends of ‘s avonds en geef direct na het leggen ruim water. Wie dat volhoudt, heeft ook in juli een mooi resultaat.
Graszoden leggen in het najaar (september t/m november)
Voor veel kwekers stiekem de beste periode, en wij sluiten ons daarbij aan. De grond is nog warm van de zomer, de natuur helpt mee met neerslag en onkruid kiemt nauwelijks nog. De zoden wortelen rustig in en staan er in het voorjaar meteen goed bij.
Graszoden leggen in de winter (december t/m februari)
Ook in de winter kun je graszoden leggen, zolang het maar niet vriest. De groei staat stil, maar dat geeft niet: de zoden overleven de winter prima en groeien vast zodra de bodemtemperatuur oploopt. Op bevroren grond leg je niets.
Maand | Oordeel | Tip |
Januari | Kan, niet bij vorst | Wacht een vorstperiode af; de grond moet volledig ontdooid zijn. |
Februari | Kan, niet bij vorst | Vaak nat: controleer of de grond niet doorweekt is voordat je begint. |
Maart | Ideaal | De grond wordt bewerkbaar; mooi moment om ook de voorbereiding te doen. |
April | Ideaal | Topmaand: warme grond en meestal genoeg regen. |
Mei | Ideaal | Bij een droog voorjaar vanaf dag één sproeien. |
Juni | Kan, met aandachtspunt | Dagelijks sproeien is verplichte kost. |
Juli | Kan, met aandachtspunt | Leg ‘s ochtends of ‘s avonds, nooit in de volle middagzon. |
Augustus | Kan, met aandachtspunt | Houd de zoden de eerste twee weken continu vochtig. |
September | Ideaal | Warme grond en natuurlijke neerslag: de zoden wortelen snel. |
Oktober | Ideaal | Weinig onkruiddruk; laat gevallen blad niet op de jonge zoden liggen. |
November | Kan, met aandachtspunt | Groei vertraagt; het vastgroeien duurt langer dan twee weken. |
December | Kan, niet bij vorst | Zachte december? Dan kan het gewoon. De zoden wachten rustig op het voorjaar. |
En het weer van de dag zelf? Regen is geen probleem, lichte regen is zelfs gunstig, alleen op dichtgeslagen, doorweekte grond moet je niet werken. Bij vorst leg je niet. Boven de 25 tot 30 graden kan het wel, mits je direct en veel water geeft. Bij harde wind drogen losliggende zoden extra snel uit, dus schuif het leggen dan liever een dag op.
De voorbereiding: zo maak je de ondergrond klaar voor graszoden
Hier wordt het verschil gemaakt. Vrijwel alle problemen die wij voorbij zien komen, van kuilen tot slecht wortelende zoden, zijn terug te voeren op de voorbereiding van de ondergrond. Neem er dus de tijd voor.
Ligt er nog een oude grasmat? Verwijder die met een spade of graszodensnijder, of spit hem diep onder, zo diep dat er geen pollen meer in de toplaag zitten. Oude graspollen die aan de oppervlakte blijven, groeien later gewoon door je nieuwe gazon heen.
Spit daarna de grond een flinke steek om en haal stenen, wortels en stronken eruit. Druk de losse grond vervolgens goed aan door hem voetje voor voetje aan te lopen. Sla je dat over, dan zakt de grond later ongelijkmatig in en krijg je kuilen in je gazon.
Dan het egaliseren: trek de grond vlak met een hark of een lange, rechte plank. Elke bult of kuil die je nu laat zitten, zie je straks terug in het gras, en je maaier ook.
Let daarbij op de hoogte ten opzichte van je bestrating en terras. Een graszode brengt zelf zo’n twee centimeter grond mee. Werk de ondergrond dus ongeveer twee centimeter ónder de tegels af, dan ligt het gazon straks precies gelijk met de bestrating in plaats van erbovenop.
Strooi tot slot de DCM aanlegmeststof voor een snelle worteling en hechting. Die zit standaard bij je bestelling, dus die hoef je niet apart te regelen.
Graszoden leggen op zand, klei of natte grond
Graszoden leggen op zand gaat makkelijk spitten, maar zandgrond is voedselarm en droogt snel uit. Werk er wat compost of bodemverbeteraar door en houd er rekening mee dat je vaker moet sproeien.
Kleigrond is juist voedselrijk maar zwaar, en kan water slecht kwijt. Bewerk klei nooit als hij kletsnat is, dan smeer je de structuur dicht. Meng zand of compost door de toplaag, dan wortelen de zoden makkelijker.
Is de grond structureel nat, wacht dan tot hij is opgedroogd of zorg eerst voor betere afwatering. Graszoden leggen op natte grond heeft geen zin: je drukt de bodem dicht en de wortels verzuipen.
Zelf graszoden leggen in 6 stappen
Graszoden zijn de snelste manier om een strak gazon aan te leggen: voordelig in aanschaf en eenvoudig te onderhouden. Je kunt ze bijna het hele jaar door leggen, behalve wanneer het vriest. Verse zoden zijn een levend product en moeten binnen 48 uur na het oogsten verwerkt worden.
Stappenplan downloaden (pdf)-
Stap 1 Oude grasmat verwijderen
Verwijder de oude grasmat en spit de grond daarna goed om. Je kunt de oude mat ook diep onderspitten, zolang er geen pollen meer in de toplaag achterblijven.
-
Stap 2 Grond aandrukken
Druk de grond daarna goed aan of stamp hem aan. Voetje voor voetje aanlopen werkt het beste. Zorg dat er geen niveauverschil ontstaat ten opzichte van de bestrating.
-
Stap 3 Egaliseren
Vlak de tuin uit met een hark, een plank of speciaal gereedschap. Haal stenen en stronken eruit. Een vlakke ondergrond is echt aan te bevelen.
-
Stap 4 Aanlegmeststof strooien
Strooi DCM Aanleg mest voor een snelle worteling en hechting. Losliggende graszoden zijn kwetsbaar, dus hoe sneller ze wortelen, hoe beter.
-
Stap 5 Graszoden uitrollen
Rol de zoden uit. Begin achterin de tuin en werk naar voren, zo betreed je de gelegde zoden zo min mogelijk. Leg eerst de buitenranden en vul daarna de rest in. Je kunt graszoden op elke vorm afsnijden; leg ze strak tegen elkaar aan, zonder kieren.
-
Stap 6 Vochtig houden
Losliggende graszoden drogen snel uit. Begin daarom direct met sproeien en houd dat vol. Vertonen de zoden krimp, dan komt dat door droogte. Na een aantal dagen kun je het gazon voorzichtig voor het eerst maaien.
Kun je graszoden op bestaand gras of op tegels leggen?
Nee, allebei niet. Op bestaand gras maken de wortels van de nieuwe zoden geen contact met de grond, en de oude graspollen en het onkruid groeien er vrolijk doorheen. Op tegels valt er helemaal niets te wortelen. De verleiding is begrijpelijk, het scheelt een dag spitten, maar het resultaat is een gazon dat na een paar weken alsnog afsterft. Verwijder dus eerst de oude grasmat of de bestrating, bereid de ondergrond voor zoals hierboven beschreven, en leg dan pas.
Hoe snel moet je graszoden leggen na levering?
Binnen 48 uur na het oogsten, en liever nog dezelfde dag. Een graszode is een levend product: opgerold gaan de zoden broeien, waardoor ze verkleuren en verzwakken. Daarom steken wij ze pas als je besteld hebt, en geldt: voor 9.00 uur besteld is de volgende werkdag in huis.
De praktische conclusie: draai de volgorde niet om. Maak eerst de ondergrond helemaal klaar en bestel dan pas je zoden, zodat je ze direct na levering kunt uitrollen. Zo liggen ze binnen een dag waar ze horen: in de grond, niet in de rol.
Na het graszoden leggen: sproeien, betreden en maaien
Sproeien, sproeien, sproeien. Begin direct na het leggen en geef overvloedig water, zodat ook de grond onder de zoden vochtig wordt. Houd dat de eerste twee weken vol, bij droog weer elke dag, het liefst ‘s ochtends vroeg of ‘s avonds. Til af en toe een hoekje van een zode op: hangen er witte wortels aan, dan is de hechting begonnen.
Loop de eerste twee weken zo min mogelijk over het nieuwe gazon. Zodra de zoden zijn vastgegroeid, na ongeveer twee weken, is het gazon sterk genoeg om gewoon te gebruiken.
Maaien mag verrassend snel: al na een paar dagen kun je voorzichtig een eerste keer maaien. Zet de maaier hoog en haal alleen de toppen eraf. De aanlegmeststof voedt je gazon de eerste periode; hoe je het daarna mooi houdt, lees je bij het onderhoud van je nieuwe gazon.
Graszoden geel of bruin na het leggen: wat nu?
Vrijwel altijd is dat droogte- of broeischade. Worden de zoden geel of bruin in de eerste weken na het leggen, geef dan direct en ruim water, ook als het er verloren uitziet. Gras herstelt sterk: zolang de wortels leven, trekt de kleur meestal binnen twee weken bij. Zaten de zoden te lang opgerold, dan is de schade door broei ontstaan; ook dan geldt: veel water en geduld.
Graszoden leggen: prijs per vierkante meter
Bij ons kosten graszoden € 4,00 per m², inclusief DCM aanlegmeststof. Voor een gazon van 100 m² betaal je dus € 400,00 en heb je alles in huis om te beginnen. Afhalen kan al vanaf 1 m², bezorgen doen we vanaf 60 m² en vanaf 151 m² bezorgen we gratis. Wil je weten wat jouw tuin kost? Bereken direct de prijs van je gazon.
Goed om te weten: dit is de prijs van de verse zoden om zelf te leggen. Wil je het leggen liever uitbesteden, dan schakel je daarvoor een hovenier in.
Graszoden leggen of gras zaaien?
Een eerlijke afweging: zaaien is goedkoper, maar je kijkt maanden tegen kale grond aan, het lukt alleen in een smal venster in voor- of najaar en het resultaat is gevoeliger voor droogte, vogels en onkruid. Graszoden geven direct een groen, dicht en onkruidvrij gazon en kunnen vrijwel het hele jaar door gelegd worden. Wil je toch liever zaaien, dan vind je in onze shop ook graszaad.
Veelgestelde vragen over graszoden leggen
Wanneer kun je het beste graszoden leggen?
Het najaar is stiekem de beste periode: de grond is nog warm, er valt van nature genoeg regen en onkruid kiemt nauwelijks. Het voorjaar is het populairst, omdat het gazon dan voor de zomer belastbaar is. Beide zijn prima; alleen vorst is een echte spelbreker.
Tot wanneer kun je graszoden leggen?
Er is geen harde einddatum. Je kunt doorleggen zolang de grond niet bevroren en niet doorweekt is, in een zachte winter dus tot diep in december en daarna gewoon weer verder. Kondigt zich een vorstperiode aan, wacht dan tot de grond volledig ontdooid is.
Kun je graszoden in de winter leggen?
Ja, zolang het niet vriest. De zoden groeien in de winter niet vast, maar overleven de kou prima en wortelen zodra de bodemtemperatuur in het voorjaar oploopt. Houd er wel rekening mee dat het gazon pas later belastbaar is dan de gebruikelijke twee weken.
Mag je graszoden leggen als het regent?
Ja, lichte regen is zelfs gunstig: de zoden drogen niet uit en je hoeft minder te sproeien. Alleen op doorweekte, dichtgeslagen grond moet je niet aan het werk, omdat je dan de bodemstructuur beschadigt en de zoden slecht wortelen. Laat de grond in dat geval eerst opdrogen.
Hoe snel moet je graszoden leggen na levering?
Binnen 48 uur na het oogsten, en het liefst direct op de dag van levering. Opgerolde zoden gaan broeien, waardoor ze verkleuren en verzwakken. Zorg daarom dat de ondergrond klaar is vóórdat je bestelt, zodat je meteen kunt uitrollen.
Heb je een wals nodig om graszoden te leggen?
Nee. De ondergrond druk je voldoende aan door hem voetje voor voetje aan te lopen, en na het leggen druk je de zoden aan met de achterkant van een hark of via een plank. Een wals is hooguit handig bij hele grote oppervlakken.
Kun je graszoden over bestaand gras leggen?
Nee. De wortels van de nieuwe zoden maken dan geen contact met de grond, terwijl de oude graspollen en het onkruid er wel doorheen blijven groeien. Verwijder de oude grasmat of spit hem diep onder, en bereid de ondergrond voor voordat je de nieuwe zoden legt.
Hoe lang moet je sproeien na het leggen van graszoden?
Tot de zoden zijn vastgegroeid, dus ongeveer twee weken. Sproei direct na het leggen overvloedig en daarna bij droog weer elke dag, bij voorkeur 's ochtends of 's avonds. Til af en toe een hoekje op: zie je witte wortels, dan zit het goed.
Wanneer mag je voor het eerst over het nieuwe gazon lopen?
Na ongeveer twee weken, als de zoden zijn vastgegroeid. Daarvoor zijn de losliggende zoden kwetsbaar en druk je ze los van de ondergrond. Even lopen om te sproeien of te maaien kan geen kwaad, zolang je er maar voorzichtig mee omgaat.
Wanneer maai je het gras na het leggen van graszoden?
Eerder dan je denkt: al na enkele dagen kun je voorzichtig een eerste keer maaien. Zet de maaier op de hoogste stand en haal alleen de toppen eraf. Daarna bouw je rustig op naar je normale maairoutine.
Wat is het verschil tussen graszoden en grasmatten?
Er is geen verschil: graszoden en grasmatten zijn twee namen voor hetzelfde product, een kant-en-klare rol gekweekt gras. Ook grasmat en graszode (enkelvoud) kom je tegen. Welke naam je ook gebruikt, je krijgt bij ons dezelfde verse, onkruidvrije zoden zonder netten.
Hoe dik is een graszode?
Een graszode bestaat uit het gras plus ongeveer twee centimeter grond met wortels. Handig om te weten voor de voorbereiding: werk de ondergrond zo'n twee centimeter onder de bestrating af, dan ligt je gazon na het leggen gelijk met de tegels.
Staat je vraag er niet bij? Bekijk dan alle veelgestelde vragen.
Zelf aan de slag met graszoden leggen
Je weet nu wanneer je het beste kunt leggen, hoe je de ondergrond voorbereidt en hoe je de zoden erin krijgt. De volgende stap is simpel: meet je tuin op en bereken direct de prijs van je gazon. Afhalen of laten bezorgen kan allebei, en omdat we pas steken na je bestelling, liggen er straks kakelverse zoden klaar. Twee weken later heb je een gazon waar je jaren plezier van hebt.
